Bericht uit Rome

img_20151211_172842

(Dit stukje schreef ik voor de rubriek ‘Bericht uit Rome’ van NicolaasNieuws, het parochieblad van de Nicolaasparochie in Amsterdam. Hieronder is het te lezen; de PDF van deze editie van NicolaasNieuws is hier te vinden – klik op ‘Herfst 2017′, download dan de PDF, zie p. 18-19)

Op het eiland in de Tiber, met aan de ene kant van de rivier de oude Joodse wijk en aan de andere kant de volkswijk Trastevere, staat de basiliek San Bartolomeo (=de apostel Bartolomeüs). De basiliek is aan de Gemeenschap van Sant’Egidio gegeven om de herinnering aan de martelaren van de twintigste en eenentwintigste eeuw levend te houden.

Op zondagen wordt er de mis gevierd met veel gezinnen met jongere kinderen, en het meest luidruchtige en enthousiaste kinderkoortje dat ik ooit heb gezien. Op dinsdagavonden komen de jongeren er voor het avondgebed en een maaltijd; op vrijdagavonden de jongvolwassenen. Overdag komen er veel toeristen en pelgrims.

Op zondag 16 juli, de feestdag van de Heilige Maagd Maria van de berg Karmel, was het plein voor de basiliek het theater van een ongebruikelijk schouwspel: een processie van de confraterniteit van de Heilige Maagd van de Karmel die dit jaar voor het eerst bij San Bartolomeo langsging.

De hulpbisschop verantwoordelijk voor het centrum van Rome was ook aanwezig, en stond met ons misdienaars, en met verschillende priesters en veel kerkgangers, te wachten bij de ingang. Het beeld van de Madonna werd in een busje naar het plein gebracht. Een groep Romeinse mannen met ruige korte baarden en brede schouders, die zo uit een klassiek zeemanslied leken te zijn gewandeld, haalden het beeld uit het busje en begonnen met wat draaien en duwen de processie te vormen.

Godfried Bomans schreef eens in zijn boek ‘Wandelingen door Rome’: “De formatie van de stoet gebeurt typisch Italiaans. Alles loopt en schreeuwt dooreen, engelen, heiligen en martelaren botsen tegen elkaar op, er is geen touw aan vast te knopen. Wie daar met een Hollands hoofd bij staat te kijken, denkt: mensen, doe het nu zó, eerst dit en dan dat, dan gaat het vanzelf. Maar het is juist de bedoeling dat het níet vanzelf gaat. Er moet uit gehaald worden, wat er in zit. En wat zit er in? Misverstanden, incidenten en ontzettende ruzies, die allemaal afgedronken moeten worden, dadelijk, als de processie voorbij is. Het momént wordt gezien, beleefd en tot op de bodem genoten.” Zo’n chaos als Bomans beschrijft, was dit niet. Zo heel veel is er denk ik ook niet afgedronken die avond. Maar dat Hollands hoofd, dat herken ik wel.

Tijdens de korte overdenking die werd gehouden werd heel knap een link gelegd tussen de Mariaprocessie en de functie van San Bartolomeo als ‘heiligdom van de hedendaagse martelaren’, via één van de namen van Maria uit de litanie van Loreto, ‘koningin van de martelaren’. De processie trok de basiliek binnen, met veel gejuich, geklap, en armenvol bossen bloemen. Daar stond de Heilige Maria van de Karmel uiteindelijk, voor het hoofdaltaar met daarop de icoon van de martelaren, en tussen de zijaltaren met daarop voorwerpen van hedendaagse martelaren, van het missaal van de zalige mgr. Oscar Romero tot het brevier van de Franse priester Jacques Hamel. Koningin van de martelaren. Die dag was een mooi voorbeeld van Maria die, zoals paus Franciscus schreef in Evangelii Gaudium, te midden van het volk staat (EG 284). Te midden van het volk in een stad, zoals Rome, met haar confraterniteiten en tradities, en te midden van de martelaren, “haar kinderen … die de geboden van God en het getuigenis van Jezus trouw bewaren” (Apok. 12,17; EG 285). Het is een beeld dat, zoals ook in de boodschap van paus Franciscus weerklonk toen hij in april de basiliek bezocht, in een wereld vol wreedheid oproept tot de kracht van de tederheid.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *