Games en religie: Noorse mythen en Bijbelse profetieën in Skyrim

Skyrim, de vijfde in de Elder Scrolls-serie, is een van de beste fantasy-spellen ooit. De serie is grensverleggend in het maken van een aantal van de grootste open roleplaying-werelden in de game-industrie. Net als in eerdere delen (zoals deel 3 ‘Morrowind’ en deel 4 ‘Oblivion’ wat ik afgelopen zomervakantie speelde) maak je een karakter, waarbij je ras, geslacht, en soorten karakter (strijder/magiër/dief, of varianten en combinaties) kan kiezen, en het uiterlijk tot in de kleinste details van haarstijl, oogkleur of neuslengte kan finetunen. Hierna begin je in de ruige wereld van de noordelijke provincie Skyrim met haar bergen, toendra’s, wolven, draken, bandieten, kastelen, en steden met mensen, elfen, orcs, en andere volken.

Open wereld

In het spel kan je de verhaallijn van de main quest volgen, die erg episch en avontuurlijk is, of een van de vele sidequests doen die verbonden zijn aan allerlei groeperingen en gebeurtenissen op verschillende locaties. Maar ook kan je de quests links laten liggen en vrij heen en weer reizen en genieten van het prachtige landschap of de zonsopgang, zonsondergang en nachtelijke sterrenhemel (inclusief noorderlicht in het ijzige noorden van Skyrim), overvallen worden door sneeuwstormen, en zelf de grotten, steden en bergtopen verkennen. De wereld van Skyrim voelt ook veel natuurlijker aan dan in het vorige deel ‘Oblivion'; allerlei soorten wilde dieren lopen door het landschap, grotten en ruïnes gaan op een natuurlijke manier op in de omgeving, mensen in steden spreken levendig met elkaar en boeren op het land bewerken overdag hun akkers; je hebt echt het gevoel dat je in een wereld rondloopt met een natuurlijk ritme. De vormgeving is ook adembenemend: het is het waard om vaak eens stil te staan en het uitzicht op het landschap, de steden, of een detail van een kledingstuk of wapen eens goed te bekijken. De prachtige soundtrack draagt ook veel bij aan de adembenemende ervaring. De mogelijkheden zijn bijna eindeloos; je kunt zelfs leren smeden, leerbewerken, jagen, of groenten verbouwen. Je kunt je zelfs aansluiten bij één van de twee facties in een burgeroorlog, en ook daadwerkelijk de andere factie totaal verslaan en het hele land helpen veroveren, als sidequest! Er kunnen offline dan ook vurige discussies ontstaan tussen fans van de ‘imperials'; denk aan de Engelsen in ‘Braveheart/de romeinen in ‘Gladiator’, en fans van de ‘Stormcloack rebellion'; denk aan de Schotse vrijheidsstrijders in ‘Braveheart’/de Germanen in ‘Gladiator’ (en ja Jesse, wanneer ik zeg imperial fans dan heb ik het hier over jou. Stormcloacks, bitch!). De veelgebruikte Stormcloack-uitdrukking ‘sons of Skyrim’ lijkt ook erg op het ‘sons of Scotland’ in de speech van William Wallace in Braveheart. Deze wereld, met haar strijdende partijen, lokale heersers, en regio’s en steden met eigen wapens en heraldiek, doet denken aan Game of Thrones – het is ook niet voor niets dat een fan een prachtige Game of Thrones-intro voor Skyrim heeft gemaakt!

Dragonborn

Het verhaal van de main quest is spannend, episch, avontuurlijk en heldhaftig, en bevat allerlei interessante religieuze elementen. Na een tijd waarin men dacht dat draken slechts legendes waren, keren de draken terug in Skyrim onder leiding van de oeroude draak Alduin, en jij als speler komt erachter dat je de ‘Dovahkiin’ bent, ‘dragonborn’, en dat je lot verbonden is aan de dreigende ondergang door de drakeninvasie. In het spel verspreiden deze draken zich inderdaad ook over het land; sommigen hebben een territorium maar je kunt ze tijdens je reizen ook op willekeurige momenten tegenkomen. Sommige draken zijn zeer sterk, en soms moet je letterlijk rennen voor je leven terwijl je achter je de vleugels van een draak die je achtervolgt hoort wapperen en terwijl je om je heen de bomen in de fik ziet en hoort vliegen. Een gevecht met een draak is een geweldige uitdaging maar ook een heldhaftige ervaring, terwijl het beest om je heen vliegt, vanuit de lucht vuur spuwt, soms landt om je op de grond te bevechten, om daarna weer op te stijgen en heen en weer en over je heen te vliegen, terwijl je panisch probeert ‘m in het zicht te houden. De echo van een in de verte brullende draak die uit een dal klinkt of tussen de bergwanden weerkaatst doet je soms wel twee keer nadenken voordat je een bepaalde kant op reist. Als ‘dragonborn’ ben je in het verhaal echter de enige die de draken uiteindelijk kan verslaan, maar dit moet je doen door ‘shouts’ te leren, woorden van kracht in de drakentaal die bepaalde effecten hebben. Ook heb je de unieke eigenschap om de ziel van een draak na zijn dood te absorberen, waardoor je de shouts kan leren. Het verslaan van een draak is een extatische overwinning, vooral vanwege dezelfde heldhaftige muziek als in de trailer die je tijdens het spel ook hoort wanneer je een draak aan het bevechten bent.

Noorse mythologie

Dit verhaal bevat allerlei religieuze elementen, die vooral zo meeslepend en episch zijn vanwege een geweldige synthese van twee elementen: Noorse mythologie en de joods-christelijke messiasverwachting en vervulling van messiaanse profetieën. Ten eerste is een groot deel van de wereld van Skyrim gebaseerd op Scandinavië, met de ‘Nords’ als oorspronkelijke bewoners (die geregeerd worden door de zuidelijke ‘imperials’), huizen met balken van prachtig houtsnijwerk en in stenen gebeitelde inscripties met prachtige runen (vergelijkbaar met de Scandinavische inspiratie en vormgeving van de Rohirrim in de film the Lord of the Rings). Maar de terugkeer van de draken komt ook overeen met de eindtijd van de Ragnarök in de Noorse mythologie met haar goden en monsters, en de strijd tussen de dragonborn en de draak Alduin bevat elementen van de strijd tussen Odin en de wolf Fenrir of die tussen Thor en de wereldslang Jörmungandr tijdens de Ragnarok. Ook moet je als dragonborn een reis ondernemen naar het hemelse ‘Sovngarde’ waar de zielen van de overledenen door Alduin belaagd worden, en bezoek je ook de ‘hall of the fallen’ waar de zielen van de grote helden uit het verleden wonen; beiden duidelijk geïnspireerd door de hemel ‘Asgard‘ en daarin het goddelijke huis ´Valhalla´ in de Noorse mythologie. (voor meer hierover, zie het Skyrim-commentaar van cultuurtheoloog Frank Bosman)

Messiaanse profetieën

Naast de alom aanwezige Scandinavische elementen en de Noorse mythologie speelt het Bijbelse concept van de messiaanse profetie ook een belangrijke rol. Wanneer je als dragonborn begint te begrijpen wat je rol en identiteit inhoudt, leer je dat je de vervulling bent van een profetie die niet alleen de terugkeer van Alduin maar ook de verschijning van de ‘dovahkiin’ voorspelde (dit lijkt ook op het verhaal van de film the Matrix, waar Neo niet alleen erachter moet komen of hij ‘the One’ is, maar ook wat het betekent ‘the One’ te zijn). Tijdens de quest moet je op zoek naar ‘Alduin’s wall’ in een verborgen tempel, een muur waarin deze profetie staat uitgebeeld. Deze muur bevat dezelfde grijze gebeeldhouwde figuren als in de trailer van Skyrim te zien zijn, en wanneer je de muur in het spel gevonden hebt, heb je dan ook een soort ‘halleluja’ openbaringsmoment. Bepaalde cruciale personen in het verhaal vertellen je ook over de betekenis van de profetieën voor de keuzes die je zal kunnen maken en hoe die samengaan met een blijkbaar voorzegde toekomst, zoals `a prophecy does not say what will happen, but what may`, of `there´s no guarantee in prophecy, merely hope´ (dit lijkt ook op de uitleg van ‘the oracle’ in the Matrix over de niet-vaststaande uitwerking van een profetie). Dit is ook het Bijbelse concept van de betekenis van veel profetie (al zullen sommige christenen, vooral het zeer vervelende deterministische/fatalistische apocalyptische soort, het hierover met mij oneens zijn). Interessant is ook dat voor de eerste keer in de ‘Elder Scrolls’-serie een ‘Elder Scroll’ ook echt een rol heeft in het verhaal, en er ook veel duidelijk wordt over wat ze zijn, maar ook veel mysteries blijven waarbij maar een tipje van de sluier wordt opgelicht (maar hierover ga ik niets spoilen). Maar er zitten dus veel religieuze elementen in het verhaal die het bijzonder spannend en meeslepend (en ook verslavend) maken, waarbij je soms tot diep in de nacht op het puntje van je stoel zit om verder te komen in deze saga van draken-eindtijd.

En beste medestudenten: speel Skyrim niet teveel buiten de vakanties, want deze wereld wordt dusdanig je thuis dat het al snel meer studiepunten killt dan dat je draken doodt.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *