de Wereldjongerendagen: een cultuur van dialoog en geweldloosheid

Afgelopen maandag gaf de Vlaamse schrijver Jan de Volder in Garbatella, een buitenwijk van Rome, een presentatie van zijn boek ‘Martelaar. Leven en dood van de vermoorde priester Jacques Hamel’.

Dialoog

De Volder benadrukte in zijn presentie hoe de Franse Jacques Hamel, die op 26 juli 2016 aan het altaar werd vermoord door twee geradicaliseerde islamitische jongeren, een nederige priester was, ietwat timide en eenvoudig. Hamel nam deel aan interreligieuze dialoog met lokale moslims; hij was geen organisator hiervan, dat deden anderen in het bisdom Rouen, maar hij nam er wel aan deel. De Volder vertelde hoe Hamel de dialoog leefde in de geest van het Tweede Vaticaans Concilie en in de geest van Assisi, daar waar hij was, in een industriële buitenwijk van Rouen. Hamel was een voorbeeld van hoe iedereen, niet alleen theologen en religieuze vertegenwoordigers, actief kunnen zijn in de dialoog tussen religies en culturen.

(ik moest hierbij ook denken aan de toespraak van paus Franciscus in Assisi afgelopen jaar: vrede stichten is niet alleen voor politici en diplomaten, maar wij kunnen allemaal vredestichters zijn)

Wereldjongerendagen

De Volder vertelde ook over de katholieke Wereldjongerendagen die in de week van de moord op Hamel plaatsvonden in Krakau in Polen, waarbij enkele miljoenen jongeren uit de hele wereld samenkwamen rond een ontmoeting met paus Franciscus. De jongeren, ook de Fransen, reageerden met verdriet, geschokt, maar zonder haat: ze kozen in hun reactie voor het vasthouden aan de vrede en niet voor het reageren met een logica van geweld of oorlog tussen beschavingen en godsdiensten. In die sfeer van gebed en ontmoeting van de Wereldjongerendagen, waarbij vele jongeren ook Auschwitz bezochten en waarbij paus Franciscus met hen sprak over het thema van de barmhartigheid, konden deze jongeren reageren op het drama van de moord op Jacques Hamel met verdriet maar zonder haat.

Dit is opvallend. Er is in de katholieke wereld veel gesproken en geschreven over de rol van de Wereldjongerendagen als een verdieping en bevestiging van het geloof, als een intense ervaring van gebed en van verbondenheid voor katholieke jongeren uit de hele wereld. Het is een moment van pelgrimage, en ook van catechese (onderwijs). Maar in deze reacties van de jongeren op de moord op Jacques Hamel zien we ook een andere dimensie van de Wereldjongerendagen: het is ook een oefening in dialoog, en een verdieping in niet alleen de inhoud van het katholieke geloof, maar ook de sociale dimensie ervan. Het is een pelgrimage van vrede en de verdieping van een cultuur van hoop. De Wereldjongerendagen kan jongeren ook helpen om vredestichters te zijn, en hen de motivatie geven om hun cultuur en samenleving te veranderen.

Het is deze dimensie van de Wereldjongerendagen die paus Franciscus aan het verdiepen is. Dit is bijvoorbeeld te zien in het uitdelen van de ‘Docat’ aan de jongeren in Krakau: na het initiatief van paus Benedictus XVI van de ‘Youcat’, een jongerenversie van de kathechismus, is paus Franciscus met het initiatief van de hierop aansluitende ‘Docat’ gekomen, de jongerenversie van de sociale leer van de katholieke kerk. De Docat gaat over thema’s als armoede, families en gezinnen, en oorlog en vrede.

De volgende Wereldjongerendagen worden gehouden in Panama, en hebben deze keer als patroon de zaligverklaarde bisschop Oscar Romero, die in 1980 aan het altaar werd vermoord in El Salvador omdat hij de rechten van de armen en de zwakken verdedigde in de context van het geweld tussen regering en guerilla. Romero is een groot voorbeeld als vriend van de armen en man van de vrede, en paus Franciscus heeft niet voor niets ervoor gekozen om hem als een voorbeeldfiguur neer te zetten voor de jongeren die naar de volgende Wereldjongerendagen gaan komen. In een wereld van veel geweld en onmenselijkheid zijn ook de Wereldjongerendagen een belangrijke factor van geweldloosheid, solidariteit en hoop.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *